‘प्रमोद महाजन, एकनाथ खडसे हे महाराष्ट्रातील भाजप विस्ताराचे शिल्पकार’ — शरद पवार


राजकीय मतभेद बाजूला ठेवत खडसेंच्या कार्याचा गौरव; कोथळीत अमृत महोत्सवी सोहळ्यात ज्येष्ठ नेत्याचे महत्त्वपूर्ण विधान
जळगाव : महाराष्ट्राच्या राजकारणात सत्तेची समीकरणे बदलत गेली, पक्षांची ताकद वाढत-घटत गेली; मात्र एखाद्या राजकीय पक्षाची पाळेमुळे तळागाळात रुजविण्यासाठी अनेक वर्षे संघटनात्मक पातळीवर काम करणाऱ्या नेत्यांचे योगदान इतिहास कधीच विसरत नाही. याच संदर्भातून राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे संस्थापक व ज्येष्ठ नेते शरद पवार यांनी भाजपचे ज्येष्ठ नेते एकनाथ खडसे यांच्या प्रदीर्घ राजकीय प्रवासाचे कौतुक करत महाराष्ट्रातील भाजपच्या विस्तारातील त्यांच्या योगदानावर प्रकाश टाकला.
एकनाथ खडसे यांच्या अमृत महोत्सवी सोहळ्यानिमित्त कोथळी (ता. मुक्ताईनगर) येथे रविवारी आयोजित कार्यक्रमात शरद पवार बोलत होते. यावेळी त्यांनी महाराष्ट्रातील भाजपच्या सुरुवातीच्या काळाचा संदर्भ देत “प्रमोद महाजन आणि एकनाथ खडसे यांचे नाव घेतल्याशिवाय महाराष्ट्रात भाजप रुजविणाऱ्यांची यादी पूर्ण होणार नाही,” असे महत्त्वपूर्ण विधान केले.
आज महाराष्ट्राच्या राजकारणात भाजप हा प्रभावशाली राजकीय पक्ष म्हणून उभा आहे. मात्र काही दशकांपूर्वी राज्यातील भाजपचे राजकीय अस्तित्व तुलनेने मर्यादित होते. त्या काळात पक्षाची संघटनात्मक बांधणी करण्यासाठी अनेक नेत्यांनी गावागावांत जाऊन कार्यकर्त्यांचे जाळे उभे केले. या प्रक्रियेत प्रमोद महाजन आणि एकनाथ खडसे यांनी बजावलेली भूमिका अत्यंत महत्त्वाची होती, असे पवार यांनी स्पष्ट केले.
खडसेंचे राजकारण केवळ सत्तेसाठी नव्हते
एकनाथ खडसे यांच्या राजकीय कारकिर्दीचा आढावा घेताना पवार यांनी त्यांच्या विधिमंडळातील कामगिरीचेही विशेष कौतुक केले. खडसे यांनी केवळ निवडणुका लढविणे किंवा सत्तेच्या राजकारणापुरते स्वतःला मर्यादित न ठेवता पक्ष संघटन मजबूत करण्यासाठी आणि ग्रामीण भागात भाजपची मुळे घट्ट करण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न केले, असे त्यांनी नमूद केले.
विशेष म्हणजे, राजकीय मतभेद आणि पक्षीय सीमा बाजूला ठेवून विरोधी विचारसरणीतील ज्येष्ठ नेत्याने खडसे यांच्या योगदानाचे केलेले कौतुक हे या कार्यक्रमातील सर्वाधिक लक्षवेधी राजकीय वक्तव्य ठरले.
‘विधानसभेत खडसेंची भाषणे आवर्जून ऐकायचो’
एकनाथ खडसे यांच्या विधिमंडळातील कार्याचा संदर्भ देताना शरद पवार यांनी आपल्या राजकीय कारकिर्दीच्या सुरुवातीच्या दिवसांची आठवण सांगितली. आपण १९६७ मध्ये पहिल्यांदा विधानसभेत निवडून आलो, असे सांगताना त्या काळात जनतेच्या प्रश्नांवर तळमळीने आणि प्रभावीपणे बोलणाऱ्या सदस्यांकडे आपले विशेष लक्ष असायचे, असे पवार यांनी सांगितले.
विधानसभेतील दोन सदस्यांची भाषणे आपण आवर्जून ऐकत होतो आणि त्यापैकी एक एकनाथ खडसे होते, असेही पवार यांनी नमूद केले.
शेतकरी, ग्रामीण जनता आणि सर्वसामान्य नागरिकांचे प्रश्न खडसे यांनी विधिमंडळात विरोधी बाकावरून सातत्याने आक्रमकपणे मांडले. प्रश्न मांडण्यामागची त्यांची तळमळ, अभ्यासपूर्ण मांडणी आणि प्रभावी वक्तृत्व यामुळे ते इतरांपेक्षा वेगळे ठरत होते, अशी आठवण पवार यांनी सांगितली.
राजकीय विरोधकाकडून मिळालेली पावती अधिक महत्त्वाची
राजकारणात विचारधारा, पक्ष आणि भूमिका वेगवेगळ्या असू शकतात; मात्र दीर्घकाळ सार्वजनिक जीवनात काम करणाऱ्या व्यक्तीच्या योगदानाची दखल घेणे ही राजकीय संस्कृतीची महत्त्वाची बाजू आहे. शरद पवार यांच्या वक्तव्याकडे याच दृष्टिकोनातून पाहावे लागेल.
एकनाथ खडसे यांच्या अमृत महोत्सवी सोहळ्यात पवार यांनी त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वातील केवळ राजकीय पैलूंचे कौतुक केले नाही, तर महाराष्ट्रातील भाजपच्या संघटनात्मक विस्ताराच्या इतिहासात खडसे यांचे योगदान अधोरेखित केले. त्यामुळे हे विधान केवळ एका वाढदिवसाच्या सोहळ्यातील औपचारिक गौरवपर भाषण न राहता महाराष्ट्राच्या राजकीय इतिहासावर भाष्य करणारे ठरले आहे.
भाजपच्या विस्ताराची आजची भव्य राजकीय इमारत उभी राहण्यापूर्वी तिचा पाया घालण्यासाठी ज्यांनी संघर्ष केला, त्यात प्रमोद महाजन आणि एकनाथ खडसे यांची भूमिका महत्त्वाची होती, ही शरद पवार यांनी दिलेली राजकीय पावती आगामी काळातही चर्चेत राहण्याची शक्यता आहे.



